Recensie

In de herhaling: Waar is Bernadette?

Maria Semple – Waar is Bernadette? uitgeverij Luitingh Sijthoff

Dit is niet zomaar een recensie. Dit is een herhaling van een reeds gelezen boek. De eerste keer dat ik Waar is Bernadette? recenseerde, was in 2013. Nu, in 2016, herlas ik het boek. Tijd dus om te kijken wat verschilde van de eerste keer, en wat hetzelfde bleef. Hoe beleefde ik Waar is Bernadette? deze tweede keer?

Allereerst: het verhaal in een notendop
Hoe zat het ook alweer? Voor degenen die het verhaal nog niet kenden, volgt hier eerst de plot. De achterflap is kort maar krachtig, en vat het geheel goed samen:

Wie is Bernadette?
Voor haar man Elgie Branch, topman bij Microsoft, is ze zijn geestige, getalenteerde, wispelturige en getroebleerde vrouw.
Voor designexperts is ze een revolutionair architect.
Voor de moeder van school is ze een regelrecht gevaar.
Voor de vijftienjarige Bee is ze haar beste vriendin, en gewoon mam.
Maar dan verdwijnt Bernadette. Bee zet alles op alles om haar moeder terug te vinden.

Wat was hetzelfde?
Ah, wat een feest der herkenning was het opnieuw openslaan van deze roman. Zodra ik begon te lezen speelde het verhaal zich weer af in mijn hoofd. Van de bijzondere opzet, met transcripties van vergaderingen en presentaties, uitgeprinte emails en faxen en rapporten van zowel artsen als politie. Wat fijn om opnieuw te lezen hoe creatief Maria Semple is geweest in het neerzetten van het verhaal. Juist dat aspect maakt het boek zo bijzonder. Was het namelijk in chronologische volgorde, vanuit het perspectief van bijvoorbeeld twee of drie personen, geschreven dan was het een totaal ander boek geworden. In plaats daarvan laat Semple haar lezers op onorthodoxe wijze kennismaken met haar hoofdpersoon, Bernadette. Niet door haar het verhaal te laten vertellen maar door haar op te voeren als gespreksonderwerp bij verschillende, bijzondere mensen.

Dit kon ik de eerste keer erg waarderen, en nu opnieuw. Ook genoot ik wederom van de grote hoeveelheid humor die het boek bevat. De sneren die Bernadette uitdeelt aan de moeders van Bee’s school zijn slim, gevat en origineel. Bee zelf is een pienter meisje die er een merkwaardige maar grappige denkwijze op nahoudt. Dit resulteert meermaals in vlijmscherpe dialogen en bijzondere analyses. Semple heeft een fantastisch gevoel voor stijl, humor en het vasthouden van de aandacht van haar lezers en dat resulteert in een bijzonder aantrekkelijke roman. De vorige keer vond ik Waar is Bernadette? een absolute aanrader, een must read, en dat vind ik nog steeds.

bernadette

Wat verschilde van de vorige keer?
Omdat ik het verhaal al kende, kon ik me nu meer richten op kleine details. Stijl, vorm en symboliek bijvoorbeeld. En ik kon beter kijken naar hoe de personages waren vormgegeven. Wat me allereerst opviel is dat de titel de vraag ‘waar’ stelt, maar de achterflap ingaat op de vraag ‘wie’. En dit is logisch. Om erachter te komen waar iemand zich kan bevinden, moet je die persoon kennen. Moet je weten welke stappen iemand zou nemen, en welke absoluut niet. En dat is precies wat Bee doet. Ze gaat de gangen van haar moeder na, door middel van in handen verkregen documenten, mails, brieven en dossiers. Eigenlijk gaat Bee als een profiler te werk: door de wie te achterhalen kan ze voorspellen waar diegene is. Slim gedaan door Semple, die hiermee op wonderbaarlijke wijze het verhaal vertelt.

Het boek is opgedeeld in verschillende delen, en vertellen over verschillende stadia in Bernadettes leven. Je leert haar kennen door de ogen van anderen. Zo kom je te weten dat ze een getroebleerde vrouw is met onredelijke angsten en woedes, een fobie om sociale contacten aan te gaan en daarom haar administratie uitbesteed aan een personal assistent in India, die leeft voor haar dochter Bee maar ook een verleden heeft waar ze niet aan herinnerd wil worden. Semple weet met een scherp gevoel voor humor, een vlotte pen en een opmerkelijke volgorde van gebeurtenissen en een nog opmerkelijker manier van vertellen de aandacht vast te houden, te boeien aan de pagina’s. Ook al weet je op een gegeven moment hoe de vork in de steel zit -of althans: dat denk je te weten- je blijft lezen. Het laatste hoofdstuk is voor Bernadette. Eindelijk krijgt zij een stem, via een intieme brief aan haar dochter. Semple had niet beter af kunnen sluiten. Wat een boek! Ik was wederom verkocht.

Conclusie:
Dit was zeker de herhaling waard. Ik heb wederom ontzettend genoten van deze roman. Natuurlijk waren de meeste dingen bekend, en was het grote verrassingseffect, dat ik de vorige keer had, weg. Dit neemt echter niet weg dat ik opnieuw verrast werd, simpelweg omdat ik bepaalde details niet meer wist. En dat is het fijne van herlezen: je komt nieuwe dingen tegen, ontdekt dat je al bekende dingen niet meer wist of de eerste keer op een andere manier beoordeelde. Waar is Bernadette? leent zich uitstekend voor een herlezing. Op naar de volgende herlezing!

Waar is Bernadette? – Maria Semple €19,95

Advertenties

8 gedachten over “In de herhaling: Waar is Bernadette?

  1. Ik heb je recensie van 2013 niet gelezen maar als je een boek herleest dan moet het volgens mij wel een erg goed boek zijn. Je recensie heeft mij dan ook erg nieuwsgierig gemaakt.

  2. Oh dit klinkt fantastisch! Ik wil het nΓΊ lezen… maar nΓΊ zijn de winkels dicht (en fijne boeken koop je in een fijne boekhandel). ik ga dus zaterdag maar eens op bezoek meneer Adr. Heinen. :)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s