Recensie

Recensie: De lege stad

Simone van der Vlugt – De lege stad: uitgeverij Ambo Anthos

Hoewel Simone van der Vlugt een succesvol oeuvre aan thrillerboeken heeft geschreven leerde ik haar als jong meisje kennen als schrijfster van historische romans. Historische jeugdromans, welteverstaan. De amulet, De guillotine, Bloedgeld, Jehanne: ik smulde van deze fantastische verhalen. Sinds 2009 schrijft ze echter weer historische romans, voor volwassenen dit keer. Tijd om ook deze kant van haar te leren kennen.

In De lege stad word je meteen met je neus op de harde feiten gedrukt: via de 21-jarige Katja leer je Rotterdam ten tijde van de Tweede Wereldoorlog kennen. Het boek begint meteen met een heftige gebeurtenis: de eerste bombardementen van de Duitsers op de stad, die uiteindelijk aanleiding waren voor Nederland om te capituleren. Deze gebeurtenis zet je meteen op scherp. Katja komt uit een groot kruideniersgezin en is getrouwd met een arts, Daniël. Na het bombardement is ze de helft van haar familie kwijt: de enige die ze nog heeft zijn Daniël, haar jongere broertjes Thijs en Hein en zusjes Lieke en Jet. Nu ze enkel nog elkaar hebben, betrekken ze allen de woning van Katja en Daniël. In eerste instantie gaat dit goed, maar de wonden van de oorlog hebben diepe gaten geslagen in elk van hen. En ieder gaat er op zijn of haar eigen manier mee om. Thijs besluit zich aan te sluiten bij het verzet, en dit heeft grote aantrekkingskracht op Hein. Daniël zijn ouders zijn echter NSB’ers, waardoor de familieverhoudingen op scherp komen te staan. Jet valt voor een jongen die uit een NSB-gezin komt maar hier zelf niets mee te maken wil hebben en dan is er Katja.

Zij worstelt enorm met haar gevoelens. Aan de ene kant wil ze haar broertjes en zusjes zo goed mogelijk beschermen, maar ze wil ook in actie komen tegen de Duitsers. Haar beste vriendin Esther, van Joodse komaf, krijgt het steeds zwaarder onder het juk van de Duitsers, en Katja doet haar uiterste best haar zo goed mogelijk te helpen, ondanks de verboden die door de bezetters zijn opgelegd. Via haar schoonouders komt ze er echter ook achter dat niet alle Duitsers even slecht zijn. Ze bouwt een vriendschappelijke band op met een Duitse officier, Max. In eerste instantie om hulp in te kunnen schakelen bij moeilijke momenten, maar wanneer haar leven steeds verder uit elkaar dreigt te vallen na de arrestatie van Daniël en de verdwijning van Thijs en Hein, wordt de band tussen Max en Katja steeds hechter. Waar houdt bedrog op en worden gevoelens oprecht? En hoe moet Katja dit rechtvaardigen tegenover haar familie en haar stadsgenoten? De oorlog wordt steeds grimmiger, en de middelen om te overleven steeds schaarser. Hoe ver is Katja bereid te gaan om haar familie te redden?

delegestad

Vanaf het eerste hoofdstuk word je De lege stad ingezogen. Na een korte kennismaking met Katja en haar familie knal je er letterlijk direct in met een heftige beschrijving van de bombardementen en de verwoestende gevolgen voor de stad Rotterdam. Simone van der Vlugt weet als geen ander de verschrikkingen te beschrijven vanuit het oogpunt van één individu. Deze formule past ze gedurende het hele verhaal toe, hoewel ze hier en daar afwijkt door ook algemene feiten over de stand van zaken in Nederland tijdens de oorlog, te beschrijven. Wat Van der Vlugt echter vooral heel goed doet is een genuanceerd beeld schetsen van Nederland ten tijde van de Tweede Wereldoorlog: hoe ging het er echt aan toe? Waar worstelden de mensen mee en hoe kwamen ze in verzet? Dit laatste gebeurde namelijk op grote schaal, en Van der Vlugt weet goed te beschrijven welke risico’s de Nederlanders namen en hoe ze op stiekeme wijze de Duitsers een hak wisten te zetten.

Ondanks alle geschiedenislessen op school is deze verzetskant van de Nederlanders altijd onderbelicht gebleven. En dat is jammer, want het is absoluut interessante materie. Zeker als het wordt beschreven vanuit een persoonlijk perspectief. Wat dat betreft legt Van der Vlugt de tegenstrijdige gevoelens bij met name Katja goed uit, zonder te beschrijvend te blijven. Ze zit haar dicht op de huid, waardoor je een intiem beeld krijgt van Rotterdam en haar inwoners. Katja is een goed uitgewerkt, interessant personage dat je doet afvragen: wat zou ik hebben gedaan in de oorlog? Helaas zijn andere personages minder goed uit de verf gekomen. De ouders van Daniël, Thijs, Hein, Jet en Daniël zelf spelen duidelijk een ondergeschikte rol aan Katja. Hun rol is de veelzijdigheid aan gevoelens, emoties en acties tijdens de bezetting te representeren, en daarin is Van der Vlugt goed geslaagd. Alle personages samen vormen een fraai gezelschap aan menselijke emoties, op elk vlak. Dit levert interessante discussies en scenes op, die verduidelijken hoe verscheurd Nederland was maar ook hoe verscheurd mensen zelf waren.

Dat er geen rechttoe rechtaan goed of slecht bestaat, of in ieder geval dat het bestaan hiervan als thema ter discussie wordt gesteld, probeert Van der Vlugt zo goed mogelijk te verwerken met de verschillende verhaallijnen en personages. Hierin slaagt ze zonder meer. Veel te snel was dit boek uit, maar is dat niet altijd zo met goede boeken? Ik ben zeer enthousiast over deze historische roman, en wil er zeker meer van haar lezen. De lege stad is spannend, onderhoudend, boeit, zet je aan het denken en leest buitengewoon prettig. Van der Vlugt is er tot nu toe altijd in geslaagd op een laagdrempelige manier belangrijke thema’s aan te kaarten en dat is met De lege stad niet anders.

De lege stad – Simone van der Vlugt €19,99

Advertenties

Een gedachte over “Recensie: De lege stad

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s