Maandelijke Murakami

Recensie: De jacht op het verloren schaap

Haruki Murakami – De jacht op het verloren schaap: uitgeverij Atlas Contact

Elke maand bespreek ik een boek van Haruki Murakami op mijn blog, de Maandelijkse Murakami. Zijn gehele oeuvre zal hierbij de revue passeren. Ik lees de boeken niet in een bepaalde volgorde, maar wissel af tussen de genres. Deze maand recenseer ik De jacht op het verloren schaap.

Een Japans boek over schapen, of in ieder geval de jacht daarop. Alleen dit bijzondere onderwerp verraadt al dat niemand minder dan de meesterlijke schrijver Haruki Murakami deze schrijverspen bediende. Ook de personages -het hoofdpersonage middelmatig en met groots gebrek aan doortastendheid en de bijfiguren kleurrijk, fantasievol en aanwezig- de beschrijvingen en de uiteindelijke plot doen in niets onder aan andere, spraakmakende romans van Haruki Murakami.

De mannelijke, naamloze hoofdpersoon uit De jacht op het verloren schaap is een dertiger wiens huwelijk bij aanvang van het boek net is gestrand. Enkele maanden later heeft hij gelukkig een nieuwe vriendin, wiens oren, en dan met name de oorlellen, wonderschoon zijn en een enorme aantrekkingskracht op hem uitoefenen. Hij heeft een vertaal- en reclamebureau met zijn aan de drank verslaafde partner, zij werkt deels als callgirl, proeflezer bij een kleine uitgeverij en als advertentiemodel, gespecialiseerd in oren. Op een dag ontvangt de hoofdpersoon een brief van zijn jeugdvriend, de Rat. Hij heeft hierbij een foto bijgevoegd van een berglandschap met een kudde schapen. Zijn nadrukkelijke wens is dat de foto onder zoveel mogelijk mensen wordt verspreid. Voor een advertentie van een cliënt besluit de hoofdpersoon de foto te gebruiken.

Niet lang hierna neemt zijn leven een andere wending. Hij krijgt bezoek van een mysterieuze man in zwart pak, die hem mededeelt dat de Leider, een hooggeplaatste figuur en kopstuk van een extreemrechtse beweging, in coma ligt. De nadrukkelijke wens van de man in het zwarte pak -die als spreekbuis voor de Leider fungeert- is dat de hoofdpersoon op zoek gaat naar een schaap die op de foto voorkomt. Het is een schaap van onbekend ras, met een bruine ster op zijn verder smetteloos witte vacht. Dit schaap kwam voor in hallucinaties die de Leider had, voor hij in coma raakte en wordt beschouwd als de bron van intelligentie en succes van deze Leider. De hoofdpersoon wordt gedwongen op zoek te gaan naar dit schaap. Samen met zijn vriendin begint hij aan de zoektocht, maar naarmate de zoektocht vordert en de tijd begint te dringen, beseft hij dat hij een speelbal is, dat er een spelletje met hem wordt gespeeld. Maar is het dan niet al te laat?

murakami schaap

Een verrassend plot, bizarre, magische gebeurtenissen, een achteloze hoofdpersoon, wonderlijke omgevingen en scherpe zinsneden; De jacht op het verloren schaap ademt, leeft, ruikt, proeft en smaakt als een echte Haruki Murakami. Hoewel deze roman al in 1982 verscheen, en dus een van de eerste romans van Murakami’s hand is, bevat het alle onderwerpen en kenmerken die zo typerend zijn voor Murakami. Natuurlijk vallen er zinnen en voorbeelden uit te pikken die een beeld geven van de stijl die hij hier hanteert, maar belangrijker nog is het gevoel dat deze roman oproept. In zijn geheel gezien is het een roman die me zowel weemoedig stemt als opbeurt, die me verrast en tevens bekend aanvoelt, die mystiek blijft maar tevens verklaart.

De afwijkende gebeurtenissen en personages zijn weer talrijk vertegenwoordigd. Zo is er een Dr. Schaap, een Schaapman, een meisje met oren waarmee ze ‘boodschappen ontvangt’ en natuurlijk een schaap die in visioenen opduikt en een wonderlijke macht lijkt te hebben over elke persoon die hij ‘binnen gaat’. Murakami haalt Chinese legendes aan om een verklaring te geven voor dit schaap, maar weerlegt deze theorieën net zo hard. De ene keer is het schaap ‘de wil’ die opgelegd wordt aan mensen, de andere keer lijkt het schaap politieke motieven te hebben en lijkt het hele boek een politiek getint verhaal. Maar de onthulling van de plot alsmede het slotwoord van Murakami zelf vegen die theorie van tafel. Wat resteert is je eigen invulling, je eigen beleving en natuurlijk de ontknoping die dit boek vrij duidelijk biedt.

De jacht op het verloren schaap is, zoals vele andere boeken van Haruki Murakami, een boek vol tegenstrijdigheden. De mannelijke hoofdpersoon die gemakzuchtig door het leven gaat zonder zich op emotioneel vlak al te zeer te hechten versus de vrouwelijke bondgenoot die bijzondere eigenschappen vertoont en een enorme aantrekkingskracht heeft op zowel de mannelijke hoofdpersoon als de lezer. Trage, voortkabbelende verhaallijnen en ruime beschrijvingen van situaties, personen en gebeurtenissen versus een snelle, korte onthulling van de plot. Het is dit verschil in nuances, dit verschil in polen, dat als een magneet op mij werkt. De jacht op het verloren schaap is een belevenis, maar is tegelijkertijd noch het eindstation, noch het begin.

Het boek vormt samen met Luister naar de wind en Flipperen in 1973 de Trilogie van de Rat, maar wordt nog aangevuld met Dans, dans, dans, waarin deze mannelijke hoofdpersoon terugkeert. Voor de komende maand zal ik mij dus verder onderdompelen in deze bijzondere wereld, want ik ben nog lang niet klaar met dit personage en deze specifieke surrealistische wereld. De luchtige schrijfstijl van Murakami, die hij hier en daar al aandikt met scherpe, grappige en kritische dialogen en overpeinzingen, hoop ik van harte terug te zien in Dans, dans, dans.

De jacht op het verloren schaap – Haruki Murakami15,-

Voor de maand juli lees ik het boek Dans, dans, dans.

Advertenties

8 gedachten over “Recensie: De jacht op het verloren schaap

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s