Recensie

Recensie: De consequenties

Niña Weijers – De consequenties: uitgeverij Atlas Contact

Een jonge kunstenares zoekt naar de grenzen van het leven. Of ze hierin slaagt, en welke consequenties dit voor haar persoonlijke leven heeft, beschrijft Niña Weijers in haar debuutroman, welke is genomineerd voor de Libris Literatuurprijs 2015.

Minnie Panis is de kunstenares uit het verhaal. Ze maakt furore in de kunstwereld met kunstprojecten die volgens critici ‘meer verhullen dan ze onthullen’, en op veel lof kan rekenen. Continu wordt er gezocht naar een grotere bedoeling achter Minnies werk, maar is dit er wel? Haar grote doorbraak komt wanneer ze besluit al haar bezittingen te verkopen en de kopers te fotograferen, Nothing Personal. Hierna gaat het snel: Minnie blijft verbazen met haar projecten en oogst steeds meer respect binnen de kunstwereld. Wanneer ze een affaire krijgt met een fotograaf, verandert er echter iets. Hij luist haar erin door ’s nachts een foto van haar te maken terwijl ze slaapt, en deze te verkopen aan Vogue. Minnie laat zich echter niet zomaar gebruiken en weet de fotograaf aan zich te binden voor een groots, grensverleggend kunstproject waarin zij zelf centraal staat.

De fotograaf moet haar binnen een voor haar onbekend tijdsbestek volgen, en fotograferen. Enigszins opgetogen maar ook gespannen beginnen beide partijen aan het project. Maar rond die tijd heeft Minnie ook vreemde ontmoetingen en déjà vu’s. Dan krijgt ze een brief, die haar terugvoert naar haar jeugd, de verstoorde relatie met haar moeder en zichzelf. Wat is echt en wat is gemanipuleerd? Minnie’s kunstproject wordt gevaarlijk wanneer ze de controle over zichzelf en de waarheid verliest.

Omslag-de-consequenties2_533Weijers heeft voor De consequenties haar huiswerk gedaan. Er wordt veel gerefereerd naar kunst en kunstenaars. Het benoemen van kunstprojecten helpt de keuzes van Minnie in perspectief te zien. Weijers pocht niet met haar kennis, maar zet feiten en voorbeelden in om haar personage meer kleur te geven. En kleurrijk is Minnie zeker. Haar leven is even chaotisch als mysterieus. Waarom is de relatie met haar moeder zo verstoord, ligt dat aan haar, of aan haar moeder? Wie houdt wie op afstand? En welke rol speelt haar vader in dit geheel, wie was hij? Middels terugblikken vanuit het perspectief van Minnie’s moeder wordt het één en ander duidelijk echter blijven veel vragen onbeantwoord in deze bomvolle debuutroman, die voor iedere lezer iets biedt. Hou je van kunst? Dan kom je zeker aan je trekken. Hou je van verstoorde familiebanden? Ook daarvan heeft Weijers genoeg te bieden. Filosofische overpeinzingen? Ook aanwezig.

De consequenties bevat veel, heel veel. Veel verhaallijnen, veel theorieën, veel feiten, veel mysterie. Soms is dat enigszins overweldigend. Het is lastig om constant de uitgezette lijnen van Weijers te volgen. Haar bedoeling met haar personage wordt pas langzaam duidelijk. Het boek kent veel opbouw naar het plot. Ik was echter zeer gecharmeerd van alle feitjes en trivia over kunst die Weijers met haar lezers deelt. Het laatste deel, waarin de schrijver van de brief geïntroduceerd wordt en termen als ‘levenscirkels’ en ‘k’atun’ worden opgevoerd. Wat dat betreft vind ik het slot van De consequenties eerder verwarrend dan verhelderend. Wellicht is dat de bedoeling van Weijers ook: haar roman als vleesgeworden kunstproject waarop een ieder zijn of haar mening kan loslaten en een diepere betekenis achter kan zoeken.

Misschien is De consequenties niet meer dan het is: een rijke debuutroman over een kunstenares op zoek naar de grenzen van zichzelf. Misschien kun je De consequenties juist afpellen en er verborgen boodschappen in ontdekken, er zijn zeker aanwijzingen genoeg. Het mooie is dat Weijers dit in het midden laat, door vragen open te laten. Ze laat haar lezers vrij om dit zelf in te vullen. Met haar schrijfstijl heeft ze me echter totaal overdonderd. Het is mooi, krachtig, recht voor zijn raap en ongeknutseld, eerlijk. Zowel de openingszin als de afsluitende alinea spreken tot de verbeelding en zetten aan tot denken:

“Op de dag dat Minnie Panis voor de derde keer uit haar eigen leven verdween stond de zon laag en de maan hoog aan de hemel.”

“De mensen om haar heen werden onrustig, ze wilden vooruit, vooruit, maar konden alleen nog maar opzij. Armen en benen staken uit de rij, koffers, rugzakken en kleine kinderen. Ze zochten naar de randen van hun kooi en beukten ertegen, net zo hard tot ze vrij waren, de illusie koesterend dat hun gebeuk daartoe had bijgedragen.”

Het is deze stijl, aangevuld met filosofische, rake zinnen over het leven en bestaan, die me bladzijde na bladzijde geboeid hield. Qua verhaallijn ben ik niet helemaal overtuigd van de kracht van De consequenties, maar qua stijl is dit absoluut, zonder meer een pareltje. Een terechte nominatie voor de Libris Literatuurprijs.

De consequenties – Niña Weijers €19,99

Dit boek telt mee voor mijn leesuitdaging Ik Lees Nederlands

logo_ikleesnederlands_a_v2

Advertenties

3 gedachten over “Recensie: De consequenties

    1. Haha ze zeggen altijd: bij twijfel niet doen, maar dat gaat voor boeken eigenlijk niet op, toch? Misschien dat ‘ie bij de bieb te leen is? Gelukkig hoef je de beslissing nu in elk geval nog niet te nemen! Veel leesplezier met je andere boeken :-)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s