Recensie

Recensie: Vergeef ons onze zwakheid

Gijs IJlander – Vergeef ons onze zwakheid: Uitgeverij Cossee

Euthanasie. Het is in Nederland een bekend begrip, wat door huisartsen wordt toegepast. In het buitenland echter wordt minder begrip opgebracht voor ‘onze’ euthanasiewetgeving. In Vergeef ons onze zwakheid kaart Gijs IJlander de thematiek omtrent euthanasie aan, maar zoomt hierbij in op de arts die dit heeft gedaan, en welke gevolgen dit op de psyche van de betrokkene heeft.

Het verhaal wordt geheel vanuit het perspectief van dokter Sybrand, die meneer Mos, een bewoner uit het verpleeghuis waar hij werkt, heeft geholpen met sterven. De dochter van meneer Mos, een Amerikaanse, is het echter niet eens met deze beslissing en klaagt Sybrand aan. Nadat de pers lucht heeft gekregen van de zaak, rest Sybrand niets anders dan tijdelijk onderkomen te vinden in zijn vakantiehuis op een afgelegen schiereiland in Schotland. Hij vertrekt zonder vrouw, zonder verwachtingen en vooral zonder al te veel contact met de buitenwereld.

Op het eiland is hij compleet op zichzelf aangewezen. Hij stort zich vol overgave in zijn isolement, maar dan wordt hij opnieuw geconfronteerd met de dood. Een potvis spoelt aan op het strand. Sybrand is onder de indruk van zowel deze gebeurtenis als van het dier, maar zijn mede-eilandbewoners denken hier anders over: die zien winst en voorspoed in de komst van de potvis. Wanneer Sybrand een brief van zijn advocaat ontvangt over het verloop van de zaak die tegen hem is aangespannen, zinkt hij steeds dieper weg in zijn isolement en zijn schuldgevoelens. Uiteindelijk zit er nog maar een ding op: terugkeren naar Nederland, maar met welke uitkomst?

zwakheid gijs ijlander

De dood, euthanasie, schuld, gewetensbezwaren: het zijn allen thema’s die IJlander aankaart, en die allen complex en zwaar zijn. Wat dat betreft is Vergeef ons onze zwakheid geen luchtig boek, maar zwaar voelt het in mijn optiek ook niet aan. IJlander beschrijft zeer precair de schuldgevoelens waarmee Sybrand kampt en waarmee hij zichzelf confronteert op het eiland. Beetje bij beetje begint hij zichzelf te verliezen in zijn innerlijke strijd. Hij begint waanbeelden te krijgen, is overtuigd dat er op hem gejaagd wordt, en hij zondert zich steeds verder af van de buitenwereld. De vicieuze cirkel waarin hij terecht komt, wordt prachtig beschreven door IJlander.

In rake, heldere bewoordingen vertelt IJlander hoe Sybrand steeds verwarder raakt:

Hij zag zichzelf daar weer zitten, in afwachting van de lijkschouwer. Het was voorbij, hij had gedaan wat hij moest doen en kon de omvang ervan nog nauwelijks bevatten. De spiegel boven het dressoir weerkaatste een werkelijkheid die niet meer de zijne was. (blz. 148, 149)

IJlander heeft een aangename, intelligente schrijfstijl, die me aan de pagina’s geboeid hield. Hij schrijft uitgebreid over het isolement van het eiland -dat overigens een perfecte setting is voor dit verhaal- het dagelijkse werk aan het huis waarin Sybrand verblijft en de uiteindelijke impact die de aangespoelde potvis heeft op de psyche van Sybrand.

Het verhaal begint rustig, opbouwend. Beschouwend, haast. Maar zodra Sybrand op het eiland is gearriveerd en middels terugblikken duidelijk wordt hoe de euthanasie van meneer Mos is verlopen, begint het verhaal vorm en gestalte te krijgen. En dan vlieg je er (te) vlug doorheen. Vergeef ons onze zwakheid verraste me, door zowel de diepgang als het gemak waarmee dit opgevoerd wordt door IJlander. Het is een boek dat je aan het denken zet over de dood, en je doet stilstaan bij het leven. Het verhaal is prachtig gesitueerd, mooi uitgewerkt en verrassend aangenaam geschreven. Met weemoed sloeg ik de laatste pagina om.

Vergeef ons onze zwakheid – Gijs IJlander €18,90

Dit boek telt mee voor mijn leesuitdaging Ik Lees Nederlands!

ikleesnederlands

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s