Recensie

Recensie: IJstijd

Maartje Wortel – IJstijd: Uitgeverij De bezige bij

Hoeveel van je karakter ligt al vast bij je geboorte en hoeveel gedrag wordt aangeleerd of gevormd door ervaringen? Maartje Wortel probeert op deze vraag antwoord te geven in haar verbluffende roman over een schrijver die een geliefde niet kan laten gaan en zichzelf daarbij uit het oog verliest.

James Dillard is de hoofdpersoon in IJstijd. Hij spendeert zijn tijd in hotels, waar zijn moeder de kamerhuur voor betaald, en denkt terug aan zijn relatie met Marie. Marie was de enige die ‘door het glas heen brak’, echt een connectie met hem vormde. Terwijl hij van het ene hotel naar het andere hotel verhuist en door een redactrice van een uitgeverij wordt benaderd om een boek te schrijven, blikt hij terug op Marie. Langzaam maar zeker ontvouwt zich een relatie die even schrijnend als mooi was, en die beide partijen niet ongemoeid hebben gelaten. De vraag die naar boven komt tijdens het lezen is de vraag die ik hierboven stelde: in hoeverre bepalen gebeurtenissen in je leven je karakter? En hoeveel blijft er nog van je eigen ‘ik’ over?

IJstijd is een intelligente, boeiende en vooral mooie roman over het leven, de liefde, literatuur en vergankelijkheid. De personages zijn briljant uitgewerkt, en hebben -voor een boek dat ‘slechts’ 235 bladzijdes telt- ongelooflijk veel diepgang. Maartje Wortel weet tot de kern van haar personages door te dringen in slechts enkele voorbeelden, enkele herinneringen. Je weet precies hoe James en Marie in elkaar steken, en hoe hun relatie bij voorbaat al gedoemd was te mislukken.

maartje vogel ijstijd

De manier waarop dit wordt verteld is even bijzonder als huiveringwekkend. Als lezer volg je steeds de gedachtensprongen van James, maar wanneer het verhaal over de breuk verteld moet worden, laat Vogel dit in vertelvorm doen: James vertelt het verhaal over Marie en het einde van hem en Marie aan een ander. Enerzijds voelt dit als verraad: Je wilt als lezer meer diepgang, meer emoties, meer verslag. Anderzijds is dit een perfect uitgewerkte vorm: het biedt de feiten maar ook een groot deel van de emoties van James. Het wordt enkel iets sneller verteld dan de rest van het verhaal.

Dit past echter precies bij de manier waarop Maartje Wortel speelt met de taal. Ze probeert en slaagt erin meerdere vormen en stijlen de revue te laten passeren, van de manier waarop de breuk wordt beschreven tot de opsommingen in het begin van het verhaal en alles hiertussen in. Haar visies op de wereld, de liefde en de literatuur worden prachtig neergezet in zinnen die bijblijven zoals ‘Er zit altijd glas tussen. Ik sta daar en voel de afstand tussen mij en de rest van de wereld. Er zit altijd glas tussen’. Later in het verhaal refereert Wortel hier weer aan door te stellen dat Marie de enige is in James’ leven die door het glas is gekomen.

IJstijd is een prachtige roman waar je echt de tijd voor moet nemen. Je zult versteld staan van de  sublieme schrijfstijl van Wortel en geraakt worden door de impact van het liefdesverhaal van James en Marie. Als bonus krijg je daarvoor ook nog weloverdachte, rake overpeinzingen over de literatuur bij, die het boek nog meer inhoud geven. IJstijd is Wortels tweede roman, eerder publiceerde ze een verhalenbundel (Dit is jouw huis uit 2009) en verscheen in 2011 haar eerste roman Half mens. Hoewel ik pas een van haar drie boeken heb gelezen kan ik nu vast veilig zeggen dat Maartje Wortel een aanwinst is voor de Nederlandse literatuur. Haar andere boeken ga ik dan ook zeker in huis halen.

IJstijd – Maartje Wortel €17,90

Dit boek telt mee voor mijn leesuitdaging Ik Lees Nederlands!

ikleesnederlands

Advertenties

9 gedachten over “Recensie: IJstijd

  1. We hebben wel ongeveer dezelfde mening over IJstijd, geloof ik. De rake observaties en de overpeinzingen kwamen zo nu en dan opeens flink binnen bij me. Je moet er moeite voor doen, maar dan krijg je wat moois terug.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s